سابقه در خبر تلويزيونی
ساعت ٤:٤٠ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٥/٤/۱٢   کلمات کلیدی:

                                                            

 

مخاطب حق دارد که پیشینه رویدادهایی که در بنگاه های خبری منتشرمی شود را بداند. این موضوع به برداشت روشن تر مخاطب کمک می کند.

 

تنوع و فراوانی رویدادها در گیتی بسیار زیاد است. امکان به ذهن سپردن جزییات و زمان همه انها میسر نیست. راستی ازمایی این فرضیه اسان است.

 

قطعنامه 598 میان ایران و عراق نقطه عطفی در تاریخ معاصر است. بیش از 80درصد پرسش شوندگان در خیابان ممکن است تاریخ دقیق پذیرش ان را ندانند.

 

شمار بسیار زیادی هستند که بندهای این قطعنامه را به خاطر ندارند. گذر زمان موجب فراموشی جزییات می شود.

 

زمین لرزه بم یک فاجعه بزرگ انسانی بود. هر ايرانی صدها خبر در باره ان شنيده است. با اين همه کمتر کسی است که بصورت تصادفی در خيابان از او سوال شود و زمان وقوع ان را بداند.

 

شاید به ندرت فردی را بيابيد که فورا بتواند زمان دستگیری صدام حسین رییس جمهور مخلوع عراق را بگوید.این ها برای نمونه بود. شما نیز به مغرتان فشار نیاورید.!!!

 

برنامه های جستجوگر رایانه یی در قرن بیست و یکم - کار را اسان کرده است. با نوشتن  کلمه (صدام + دستگیر) در کسری از دقیقه هزاران پرونده اطلاعاتی مربوط به این رویداد پیش رو قرار می گیرد. این شیوه برای اطلاع یافتن از جزییات قطعنامه 598- زمین لرزه بم  و ... نیز کاربرد  دارد.

 

 فراورده های خبری شامل دو قسمت است. نخستین بخش اطلاعات و بخش دوم پیام است. اطلاع رسانی مسوولیت اصلی هر بنگاه خبری است.

 

مالکان و سهامداران هر بنگاه در فراسوی اطلاع رسانی می کوشند تا پیام ويژه یی به مخاطب برسانند.

 

پیام ارسالی معمولا پنهان و غیرمستقیم است. پیام رسانه های وابسته به بلوک شرق اغلب اشکار و مستقیم بود.

 

 این یک اصل است که پیام های نوع اول از قدرت تاثیر گذاری بیشتری برخوردارند. پیام معمولا سوار بر اطلاعات به مخاطب رسانده می شود.

 

دست اندرکاران رسانه ها  در صددند با ارسال پیام - دیدگاه مخاطب را نسبت به موضوع مورد نظر تغییر دهند. هم اندیشی مخاطب با فکر صاحبان بنگاه خبری  هم از وظایفی است که در قالب پیام گنجانده می شود.      

 

 نیروهای حرفه یی در حوزه رسانه - اطلاعات و پیا م  را  در هم می امیزند.این موضوع به قدری ماهرانه صورت می گیرد که تفکیک ان حتی برای کارشناسان دشوار است.

 

استفاده از سابقه - شیوه یی رایج در این زمینه است. سابقه دو نقش را در فراورده خبری ایفا می کند. نخستین نقش ان تکمیل کننده خبر است. مقامهای رسمی- خبرمرگ  فهد پادشاه عربستان را اعلام کردند.

 

 نقش ملک فهد در رخدادهای داخلی و جهانی را می توان با بهره گیری از سابقه بیان کرد. مخاطب از این طریق در جریان پیشینه او قرار می گیرد.   

 

 جهت دادن به خبر دومین نقشی است که سابقه ایفا می کند. خبرنگار حق ندارد دروغ بگوید اما بسیاری بر این عقیده اند که گفتن هر راستی نیز ضرورت ندارد. اين ديدگاه بعضا مجوزی برای دست کاری اطلاعات شده است.

 

کمک به مردم فلسطین و حمایت مالی از صدام حسین هر دو در کارنامه ملک فهد وجود دارد. چنانچه هر یک از این دو موضوع به تنهایی به عنوان سابقه اورده شود بی تردید پیام های متفاوتی و بعضا متناقضی را به مخاطب القا می کند.

 

  خبر تلویزیونی همواره توام با تصویر است. سابقه نیر بایستی تصویری باشد. یافتن تصاویر تلویزیونی برای سابقه رخدادها اندکی سخت اما  تاثیر گذاری ان بیشتر از خبر نوشتاری است.

 

 قابل کتمان نیست که تصاویر ارشیوی قبل از ساخت دوربین وجود ندارد.  قدیمی ترین تصاویر به سختی قدمتی یکصد ساله دارند.

 

برای رخدادهایی که بیش از یک قرن پیش - روی داده باشد طبعا تصویری که سندیت ان را تایید کند در دسترس نیست.

 

 تصویر متحرک برای بسیاری از رویدادهای برجسته قرن بیستم نیز نمی توان یافت. یافتن تصویر ارشیویی برای خبر تلويزيونی حتی در صورت وجود به راحتی پیدا کردن سابقه برای خبر مکتوب نیست.

 

شیوه بایگانی تصاویر در بنگاه های خبری تصویری هنوز اغلب بصورت دستی و غير  دیجیتالی است. پیدا کردن چند ثانیه تصویر دلخواه از میان هزاران تصویر دشوار است.

 

فکر کنید برای تکمیل خبر مرگ ملک فهد تصویری نشان داده شود که پادشاه را در حال روبوسی با صدام نشان دهد. جهت خبر با این تصویر تغییر می کند. 

 

 بایگانی رایانه یی تصویر -اندک اندک در شبکه های جدید خبری در حال شکل گیری است. نمونه منحصر به فرد ان در ایران را هم اکنون شبکه العالم در اختيار دارد.

 

یک رایانه مرکزی بسیار پرقدرت وجود دارد که همه تصاویر با شات لیست در ان ذخیره می شود. شات لیست شامل فهرستی از تصاویر است که در ان نام شخصیت  - مکان و حرکت دوربین شامل پن و تیلت نوشته می شود.

 

 فرض کنید قصد دارید گزارشی از روند پرونده هسته یی ایران تدوین کنید.  دیدار سه وزیر اروپایی در کاخ سعداباد با دکترحسن روحانی دبیر پيشين شورای عالی امنیت ملی ایران نقطه عطفی در این عرصه می باشد.

 

چنانچه عبارت ( روحانی + اروپا + سعداباد + هسته یی) در سيستم ديجيتال جست و جو شود-   تصویر مورد نظر بی درنگ پیش رو قرار می گیرد. پیدا کردن این تصویر در سیستم بایگانی نواری دشوار  است.

 

هنگام استفاده از تصاویر ارشیوی ضرورت دارد واژه ارشیو روی ان حک شود.تصویر ارشیوی نباید موجب سردرگمی مخاطب شود. بهره گیری از تصویر جلسه پیشین هیات دولت به جای نشست روز جاری اقدامی حرفه یی تلقی نمی شود.

 

میزان استفاده از سابقه در گزارش خبری تلویزیونی حدود 15ثاینه است. استفاده بیش از حد از تصاویر ارشیویی - کهنگی گزارش خبری را القا  می کند.

 

مستند خبری با گزارش خبری تفاوت دارد. دست خبرنگار برای استفاده از تصاویر ارشیوی در مستند به مراتب بازتر از گزارش خبری است.

 

شبکه های تصویری (ای پی تی ان ) و رویترز معمولا برای هر خبری که روی می دهد بلافاصله تصاویر ارشیوی را نیز ارسال می کنند. شبکه های تلویزیونی عموما از تصاویر این دو شبکه استفاده می کنند که نقش خبرگزاری تصويری را ايفا می کنند.

 

این موضوع  در حقیقت نوعی جهت دهی نامحسوس اما تاثیر گذار این دو رسانه تصویری بین المللی است که از طریق ارسال تصاویر ارشیوی به همه شبکه های تلویزیونی ملی و فراملیتی اعمال می شود.